kamica pęcherzyka żółciowego

  • kamica pęcherzyka żółciowego

kamica pęcherzyka żółciowego

Kamica żółciowa
Wiadomości ogólne.
Kamienie żółciowe tworzą się w drogach  żółciowych, zazwyczaj w pęcherzyku. Kamienie tworzą się bezboleśnie i mogą pozostać bezobjawowe przez wiele lat.  Przemieszczenie się kamienia w stronę przewodu pęcherzykowego może zablokować odpływ żółci podczas skurczu pęcherzyka. W  wyniku tego powstaje napięcie ściany pęcherzyka i objawia się to kolką żółciową. Zatkanie przewodu pęcherzykowego przez kamień trwające dłużej niż kilka godzin, może prowadzić do ostrego zapalenia pęcherzyka żółciowego. Kamica przewodowa oznacza obecność jednego lub większej ilości złogów w przewodzie żółciowym wspólnym, co zazwyczaj ma miejsce jeśli kamienie przedostaną się tam z pęcherzyka żółciowego. Z kolei zatkanie przewodu żółciowego w jego końcowym odcinku, w ujściu do dwunastnicy czyli w brodawce Vatera prowadzi do bólu i żółtaczki. Zakażenie wstępujące zastoinowej żółci może dać objawy uogólnionego zakażenia. Zatkanie ujścia przewodu żółciowego może być również przyczyną ostrego zapalenia trzustki. Przewlekła kamica pęcherzyka żółciowego prowadzi do postępującego zwłóknienia ściany pęcherzyka i jest czynnikiem ryzyka rozwoju raka pęcherzyka. Badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej jest zawsze wstępną procedurą diagnostyczną w przypadku podejrzenia kamicy żółciowej. Leczenie kamicy żółciowej zależy od stopnia zaawansowania choroby a także od wieku chorego. Leczenie kamicy bezobjawowej pozostaje sprawą otwartą, natomiast objawowa kamica pęcherzyka żółciowego jest wskazaniem do jego usunięcia. Cholecystektomia jest jedną z najczęściej wykonywanych operacji chirurgicznych. Patofizjologia. Powodem wytrącania się złogów w żółci jest przekroczenie stężeń granicznych dla rozpuszczalności poszczególnych substancji. Zagęszczona w pęcherzyku żółciowym żółć ma tendencję do wytrącania kryształków substancji stałych i osadzania ich na błonie śluzowej pęcherzyka co z kolei prowadzi do powstawania tzw. „błota żółciowego”.  Z biegiem czasu kryształki poprzez agregację powiększają się i powstają z niech widoczne makroskopowo kamienie.  Dwie główne grupy kamieni to: cholesterolowe i wapniowe. Większość kamieni żółciowych (80%) ma jako główny składnik – cholesterol. Cholesterol jest wydzielany do żółci przez wątrobę łącznie z fosfolipidami (lecytyną) w postaci małych kuleczek. Komórki wątroby wydzielają także sole żółciowe, które jako detergenty biorą udział w trawieniu i wchłanianiu tłuszczów w przewodzie pokarmowym.  Sole żółciowe łączą się z formami cholesterolu w micelle a ponieważ żółć jest zagęszczona w pęcherzyku żółciowym może dojść do zaburzenia równowagi stężenia cholesterolu do lecytyny i kwasów żółciowych co powoduje wytrącanie złogów. A zatem dwa główne czynniki powodujące powstawanie złogów cholesterolowych to: ilość produkowanego przez wątrobę cholesterolu w stosunku do kwasów żółciowych i  lecytyny oraz stopień zagęszczenia i zaleganie żółci w pęcherzyku żółciowym. Złogi wapniowe i barwnikowe. Bilirubina jest żółtym barwnikiem pochodzącym z rozpadu hemoglobiny , a konkretni hemu, i wydzielanym aktywnie do żółci przez komórki wątroby. Większość bilirubiny jest wydzielana w postaci związanej glukuronianu, która jest dobrze rozpuszczalna i stabilna a niewielka ilość w postaci niezwiązanej. Bilirubina niezwiązana ma tendencję do wytrącania nierozpuszczalnego precypitatu wapniowego. Wapń łączy się z bilirubiną pasywnie łącznie z innymi elektrolitami. W przypadkach zwiększonej przemiany hemu, takich jak hemoliza czy marskość, bilirubina niezwiązana może występować w większych niż zazwyczaj stężeniach, a w połączeniu z wapniem może wytrącać się pod postacią złogów. Z biegiem czasu na skutek różnych procesów oksydacyjnych bilirubina a także całe kamienie barwnikowe przybierają czarny kolor. W warunkach prawidłowych żółć pozostaje sterylna, jednakże w przypadkach zastoju i zapalenia może dojść do kolonizacji bakteryjnej i poprzez działanie enzymów bakteryjnych do rozkładu bilirubiny związanej do niezwiązanej a to z kolei prowadzi do powstawania załogów wapniowych.  Bakterie hydrolizują także lecytynę do kwasów żółciowych, a te mogą wiązać wapń i wytrącać się z roztworu.  W rezultacie powstają brązowe złogi o konsystencji gliny. Tego typu złogi mogą powstawać de novo w drogach żółciowych a nie w pęcherzyku. Złogi cholesterolowe mogą także podlegać kolonizacji bakteryjnej podczas zapalenia błony śluzowej pęcherzyka. Bakteryjne enzymy lityczne rozkładają bilirubinę związaną i kwasy tłuszczowe. W wyniku tego procesu kamienie cholesterolowe mogą akumulować znaczącą ilość soli wapniowe co prowadzi do powstawania kamieni mieszanych.  Duże złogi tego typu mogą być widoczne na przeglądowym zdjęciu radiologicznym pod postacią przypominającej skorupke jajka obwódki.

Udostępnij

Dodaj komentarz